niedziela, 12 listopada 2017

KS. J. TWARDOWSKI "NIECODZIENNIK" - fragmenty

Nie wszyscy wiedzą, że słynny poeta ksiądz Jan Twardowski spisywał też anegdoty, które notował w tomiku pt. "Niecodziennik". Oto kilka fragmentów tej uroczej książeczki na poprawę humoru:












Na cmentarzu w Wołominie na jednym z nagrobków przeczytałem napis: "Szanuj zdrowie, bo jak nie to cię spotka to co mnie".


Mówiono mi też o innym nagrobku:
"Tu leży mąż
co dręczył mnie wciąż.
A teraz drogi mężu odpoczniemy sobie,
ja w domu, a ty w grobie".


 Na jednym z pogrzebów ksiądz powiedział:
- "Z wielkim .żalem i smutkiem żegnamy dziś pana Jarosława Kobyłeckiego, który odszedł do radości wiecznej".


 Opowiadano mi o cyganie, który w czasie spowiedzi niepostrzeżenie, kiedy ksiądz wychylił rękę, ściągną mu zegarek. Wypowiadając grzechy powiedział:
- Ukradłem zegarek.
- Oddaj temu, komuś zabrał.
- Może ja księdzu oddam.
- Broń Boże, nie chcę tego zegarka. Zatrzymaj go przy sobie.




Przyszedł do mnie młody człowiek, którego porzuciła dziewczyna. Przyniósł napisany w rozpaczy wiersz, który kończył się w taki sposób: "Porzuciłaś mnie, małpo, zakochałaś się w innym i nie będziesz już leżeć ze mną w grobie rodzinnym".


Foto: B.G.
kościół karmelitów bosych w Krakowie

poniedziałek, 6 listopada 2017

SANKTUARIUM W KROŚNIE (WARMIŃSKO - MAZURSKIE)


Początki kultu Maryjnego w Krośnie koło Ornety sięgają piętnastego stulecia, a sama miejscowość jest jeszcze co najmniej sto lat starsza i początkowo należała do państwa pruskiego.
Według legendy w czternastym wieku dzieci bawiące się nad brzegiem Drwęcy Warmińskiej znalazły alabastrową figurkę Matki Boskiej z Dzieciątkiem. I chociaż kilkakrotnie zabierały ją do domu, a nawet zamykały w skrzyni figurka ta w cudowny sposób wracała na to samo miejsce. Przeniesienie do kościoła w Ornecie też nie pomogło, figurka wciąż wracała nad rzekę. Ludzie odczytali to jako znak z nieba. Ustawiono drewnianą kapliczkę, która z biegiem czasu przyciągała coraz liczniejsze grupy pielgrzymów. W końcu szesnastego wieku wybudowano kaplicę nową, większą, jednak i ta nie pomieściła wszystkich pragnących pomodlić się w tym miejscu. Wreszcie w roku 1709  zaczęto budować istniejący do dziś kościół p.w. Nawiedzenia N.M.P, który konsekrowano po jedenastu latach. Rokokowa fasada wykonana w warsztacie Krzysztofa Perwangera ukończona została dopiero w 1760 roku.
Wnętrze jest typowo barokowe, a większość elementów wyposażenia wykonał artysta Krzysztof Peucker z Reszla. Neorokokowa polichromia powstała znacznie później dopiero na początku XX wieku. Niestety oryginalna cudowna figurka Maryjna zaginęła w 1945 roku, ta którą można oglądać w ołtarzu głównym jest kopią. 
Kościół otaczają osiemnastowieczne krużganki z czterema kaplicami w narożach. Nieprzypadkowo wielu przybywających do Krosna pielgrzymów dostrzega podobieństwo tutejszego sanktuarium do znacznie bardziej znanej Świętej Lipki. Niektóre elementy architektoniczne rzeczywiście były na tamtym odwzorowane.

foto: własne





piątek, 3 listopada 2017

KOŚCIÓŁ ŚW. JANA CHRZCICIELA I ŚW. JANA EWANGELISTY W ORNECIE


To jedna z najpiękniejszych i najbardziej monumentalnych świątyń nie tylko Warmii, ale w całej Polsce. 
Biskup Warmiński Herman z Pragi w pierwszej połowie czternastego wieku wybrał Ornetę na swoją siedzibę. Pierwsza konsekracja kościoła p.w. Boga Wszechmogącego, Chwalebnej Dziewicy Maryi i św. Jana Ewangelisty miała miejsce w 1379 roku. Później przez około sto lat dobudowywano boczne kaplice (łącznie dziesięć), a w 1494 roku ponownie nastąpiła konsekracja. Zmieniono też wtedy nazwę kościoła na św. Jana Ewangelisty i św. Jana Chrzciciela. 
W ciągu wieków na skutek zniszczeń wojennych i pożarów dokonywano remontów i rekonstrukcji jednak zewnętrzny kształt utrzymano praktycznie bez większych zmian. 
Architektura jest typowo gotycka. Kościół zbudowano z cegły, orientowany z trzema nawami. Kwadratowa wieża ma wysokość 45 metrów. Zewnętrzne ściany zdobi ceglany fryz. Wewnątrz uwagę przyciąga sklepienie wielogwiaździste, a także cenne gotyckie malowidła. Barokowy ołtarz pochodzi z roku 1740, ale umieszczone w nim tabernakulum jest o 40 lat starsze. Ołtarze boczne są neogotyckie i rokokowe. 
foto: własne

środa, 25 października 2017

KOŚCIÓŁ ŚW. MARKA W KRAKOWIE


Informację o tym kościele stojącym na rogu ulic Sławkowskiej i św. Marka zanotował   w swojej kronice piętnastowieczny pisarz Jan Długosz. Jego początki sięgają drugiej połowy trzynastego wieku, a pierwszymi gospodarzami byli zakonnicy reguły św. Augustyna (augustianie). Na skutek aż czterech pożarów na przestrzeni wieków był kilkakrotnie odbudowywany i przebudowywany. Ostatni generalny remont miał tu miejsce w latach 70 - tych ubiegłego stulecia. 
Architektura świątyni jest gotycka, a wyposażenie wnętrza barokowe.  Prezbiterium i korpus nie pochodzą z tego samego okresu. Prezbiterium jest starsze.
Siedemnastowieczny ołtarz główny pochodzi z pracowni Baltazara Kuncza. Prócz tego warto zwrócić uwagę na piękne ołtarze boczne, ambonę, wspaniałe rzeźby i obrazy.
Na zewnętrznej ścianie znajduje się rzeźbiona scena Golgoty z krzyżem Chrystusa oraz figurami Matki Bożej i św. Jana.

foto: B.G.



czwartek, 19 października 2017

KOŚCIÓŁ ŚW. KLEMENSA W USTRONIU


Ustroń już w piętnastym wieku miał swoją parafię, a wierni gromadzili się w niewielkim drewnianym kościółku. Kościół ten podczas reformacyjnych zawirowań przechodził na własność to ewangelików to katolików, a w końcu osiemnastego wieku trzeba go było zamknąć z powodu fatalnego stanu budynku.
Na terenie nieistniejącego już wtedy sierocińca jezuickiego stała kaplica, którą rozbudowano tworząc barokowo - klasycystyczną świątynię poświęconą w roku 1788. 
W późniejszych czasach kościół jeszcze rozbudowywano, poszerzano, by w 1840 roku przybrał obecny kształt.
Do najciekawszych elementów wyposażenia należą zabytkowa chrzcielnica, ambona, organy, stacje drogi krzyżowej. Na zewnątrz przy wejściu do kościoła stoją kamienne figury świętego Józefa i świętego Jana Nepomucena.

foto: własne


środa, 18 października 2017

KOŚCIÓŁ DOBREGO PASTERZA W ISTEBNEJ




Katolicki kościół Dobrego Pasterza w Istebnej stoi w samym centrum tej bardzo rozległej wsi. Jest jednym z kilku świątyń na terenie gminy. Podkreślenie słowa katolicki nie jest przypadkowe, gdyż na Podbeskidziu w wielu miejscowościach (także tej) stoją również kościoły ewangelickie. 
Po misjach, które miały miejsce w początku osiemnastego wieku, prowadzonych przez ojców jezuitów, postawiono w tym miejscu drewnianą kaplicę. Kilkadziesiąt lat później, w latach 1792- 1794 powstał obecny kościół. 
Obecny kształt architektoniczny został nadany świątyni znacznie później, na początku wieku dwudziestego. Wystrój wnętrza jest dziełem przede wszystkim dwóch miejscowych artystów - Jana Wałacha i Ludwika Konarzewskiego. Obaj namalowali piękną polichromię, prócz tego  Jan Wałach jest też twórcą znajdującego się w ołtarzu głównym obrazu Jezusa - Dobrego Pasterza, przedstawionego na tle tutejszego krajobrazu. Ludwik Konarzewski wykonał ołtarz główny, a także przyciągające wzrok rzeźbioną ambonę w kształcie łodzi i chrzcielnicę w kształcie muszli.
Rodzina Konarzewskich tworzyła też inne, elementy wystroju kościoła.
foto: własne

piątek, 6 października 2017

DREWNIANY KOŚCIÓŁ ŚW. JÓZEFA W SKANSENIE W CHORZOWIE

Zbudowany został w 1791 roku we wsi Nieboczowy koło Raciborza. Od tego czasu przetrwał dwie "przeprowadzki". W 1971 roku do Kłokcina (dzielnica Rybnika), a w 1995 do tutejszego skansenu. Kościół ma konstrukcję zrębową, zamknięte trójbocznie prezbiterium, jest orientowany. Na pokrytym gontem dachu znajdują się dwie wieżyczki - sygnaturki, wokół budynku podcienia zwane sobotami. Wyposażenie wnętrza w stylu ludowo - barokowym. Niestety nie zachował się oryginalny wystrój kościoła, ten obecny pochodzi z innych kościołów, muzeów częściowo jest też darem wiernych. 
Ołtarz główny wcześniej należał do kościoła w Moszczenicy, a tabernakulum i obraz świętego Józefa oficjalnie należy do Muzeum Archidiecezjalnego w Katowicach. Niektóre elementy wyposażenia stanowią własność skansenu.
Warto zwrócić uwagę na pochodzące z przełomu XVIII i XIX wieku stacje Drogi Krzyżowej.
Kościół jest jednym z elementów szlaku architektury drewnianej. Do dziś odbywają się tu Msze Święte w niedziele w sezonie wiosenno - letnim.
 foto: własne


czwartek, 5 października 2017

ZAKOPANE - SANKTUARIUM FATIMSKIE NA KRZEPTÓWKACH


Powstanie tego sanktuarium ma bezpośredni związek z ocaleniem życia papieża Jana Pawła II po zamachu z dnia 13 maja 1981 roku. Jest votum dziękczynnym narodu polskiego dla Matki Boskiej Fatimskiej, której święto przypada właśnie 13 maja każdego roku. Ludzie wierzą, że Jej wstawiennictwo uchroniło Kościół od utraty ojca świętego.
Pierwszym kustoszem i budowniczym miejsca był nie żyjący już ks. Mirosław Drozdek. Autorem projektu był Stanisław Tylka, a przepiękny wystrój jest dziełem miejscowych górali, którzy wykonali nieprawdopodobnie misterną pracę rzeźbiąc w drewnie ozdoby, ławki, konfesjonały i wiele innych elementów wyposażenia.
Kościół wznoszono w latach 1987 - 1992, a konsekrowany był osobiście przez świętego Jana Pawła II w 1997 roku podczas jego pobytu w Zakopanem. Według źródeł pod każdą cegłą położoną w fundamencie umieszczony został Cudowny Medalik, W fundament wmurowano także ofiarowany przez papieża różaniec. Umieszczony na wieży świątyni dzwon również jest darem Jana Pawła II.

Dużo wcześniej, bo już w latach 50-tych ubiegłego wieku zbudowana została tutaj kaplica fatimska z figurą ofiarowaną przez fatimskiego biskupa, przekazaną za pośrednictwem kardynała Stefana Wyszyńskiego. Figura ta ukoronowana została w Rzymie w 1997 roku.

Obok kościoła znajduje się Park Fatimski z ołtarzem przy którym pod Krokwią w 1997 roku papież odprawiał Mszę Świętą.

foto: Barbara Trocha



środa, 4 października 2017

KOŚCIÓŁ ŚWIĘTEJ RODZINY W ZAKOPANEM

Jest najstarszym murowanym kościołem Zakopanego. Stoi przy Krupówkach w samym centrum miasta. Jego początki sięgają czasów księdza Józefa Stolarczyka - pierwszego zakopiańskiego proboszcza, kiedy Pod koniec dziewiętnastego stulecia stojący niemal tuż obok stary drewniany kościółek stawał się coraz bardziej za mały na potrzeby mieszkańców. 

Kościół Świętej Rodziny sfinansowany został z datków parafian, a także z ofiary hrabiego Władysława Zamoyskiego - ówczesnego pana tych ziem. Autorem projektu został Józef Pius Dziekoński. Przy wystroju świątyni pracowali  między innymi Stanisław Witkiewicz - twórca kaplicy św. Jana Chrzciciela i kaplicy Matki Boskiej Różańcowej, Kazimierz Wakulski (autor głównego ołtarza - tryptyku) i Janusz Kotarbiński, który namalował polichromię. 
 
Świątynia zbudowana została w stylu neoromańskim.Wnętrze jest mieszanką stylu zakopiańskiego, neoromańskiego i modernizmu. Na zewnątrz charakterystyczna jest szpiczasta wieża i liczne prowadzące do świątyni schody. W środku najbardziej godna uwagi jest wspomniana wyżej kaplica św. Jana Chrzciciela. Obok kościoła stoi też kaplica - grota Matki Bożej z Lourdes.

Konsekracja odbyła się w roku 1899.

foto: Barbara Trocha



środa, 27 września 2017

KOŚCIÓŁ ŚW. PIOTRA I PAWŁA W RESZLU

Jest jednym z najcenniejszych i najpiękniejszych zabytków miasta. Jego początki sięgają drugiej połowy czternastego wieku. Z biegiem czasu był rozbudowywany, dodawano nowe elementy. Liczne pożary sprawiały, że świątynia była kilkukrotnie odbudowywana i rekonstruowana. Obecny wystrój  pochodzi głównie z XIX stulecia.

Kościół w Reszlu podobnie jak wiele innych gotyckich  jest trójnawowy, halowy, orientowany. Kwadratowa ośmiopiętrowa wieża wznosi się na wysokość 52 metrów. Gwiaździste sklepienie wsparte jest na czterech parach filarów i czterech parach półfilarów. 
Główny ołtarz pochodzący z początku dziewiętnastego stulecia ufundowany został przez Józefa von Hohenzollerna, a jego wykonawcami byli   Wilhelm Biereichel i Andrzej Thiel. Jest też kilka pięknych dziewiętnastowiecznych ołtarzy bocznych.
Wewnątrz warto zwrócić uwagę na obrazy z wizerunkami św. Katarzyny oraz św. Piotra i Pawła - patronów tego kościoła.
Możliwe jest wejście na wieżę by podziwiać panoramę miasta.

foto: własne


wtorek, 19 września 2017

WZGÓRZE ŚW. BRUNONA W GIŻYCKU

Święty Brunon z Kwefurtu żył na przełomie X - XI wieku. Sporo czasu spędził w Magdeburgu, gdzie kończył szkoły, a później był też kanonikiem katedralnym. Podczas podróży do Rzymu w 997 roku towarzyszył cesarzowi Ottonowi. W 998 roku wstąpił do klasztoru Benedyktynów, w którym bardzo żywa była pamięć o niedawnej męczeńskiej śmierci świętego Wojciecha. 
Jako arcybiskup wielokrotnie przyjeżdżał do Polski na zaproszenie króla Bolesława Chrobrego. W 1009 roku udał się w podróż misyjną na pogranicze Rusi i Prus, gdzie zginął śmiercią męczeńską nad jeziorem Niegocin na terenie dzisiejszego Giżycka.
W domniemanym miejscu jego śmierci na wzgórzu dla upamiętnienia tego świętego męczennika od około 100 lat stoi żeliwny krzyż, co ciekawe wzniesiony ponoć przez tutejszych ewangelików (warto wspomnieć, że protestanci kultu świętych nie uznają).
Święty Brunon jest patronem Giżycka.
foto: własne




czwartek, 14 września 2017

SANKTUARIUM ŚW.JANA PAWŁA II W KRAKOWIE





Nikomu (chyba) nie trzeba pisać kim był święty Jan Paweł II. Pewnie też wszyscy wiedzą, że zanim został papieżem przez wiele lat jako Karol Wojtyła był związany z Krakowem. Nic więc dziwnego, że właśnie w tym mieście w dzielnicy Jugowice powstało najważniejsze w Polsce sanktuarium jego imienia.

Obok znajduje się też nowo powstałe Centrum Jana Pawła II "Nie lękajcie się".

Dwupoziomowy kościół na planie ośmiokąta z wieżą widokową wybudowany w stylu bizantyjskim został zaprojektowany przez Andrzeja Mikulskiego. Poświęcenia dokonał Kardynał Stanisław Dziwisz 16 października 2016 roku.

W "dolnym kościele" w kaplicy kapłańskiej znajduje się płyta grobowa z Grot Watykańskich Bazyliki Świętego Piotra w Rzymie, a także relikwiarz w kształcie księgi z krwią papieża pobraną w klinice Gemelli w Rzymie podczas jednego z badań. Wierni mogą też zobaczyć kopię wizerunku Matki Boskiej z Kalwarii Zebrzydowskiej - ulubionego sanktuarium Ojca Świętego.

W kościele górnym przyciągają wzrok mozaiki autorstwa o. Marko Ivana Rupnika S.J. Tu też znajduje się relikwia - sutanna z krwią papieża, w którą święty Jan Paweł II był ubrany w dniu zamachu w 1981 roku.

foto: Jadwiga Pawłowska




środa, 13 września 2017

KRAKÓW - KOŚCIÓŁ KARMELITÓW NA PIASKU


Piękny, duży kościół Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny w Krakowie (tak brzmi jego pełna nazwa) stoi na terenie dzielnicy Stare Miasto przy ulicy Karmelickiej.
Jego budowa sięga końca XIV wieku, a fundatorami byli królowie święta Jadwiga i jej mąż Władysław Jagiełło. W 1397 roku opiekę nad świątynią objęli karmelici trzewiczkowi, których do Krakowa sprowadzono z czeskiej Pragi.
Wielokrotnie w ciągu wieków budynek świątyni ulegał zniszczeniom wojennym, po których trzeba było odbudowywać. Obecny jej kształt pochodzi z końca siedemnastego stulecia.Od 1997 roku ma tytuł bazyliki mniejszej.
Pierwowzorem tutejszej fasady jest  elewacja kościół kościoła Imienia Jezus w Rzymie. szczególnie godnymi uwagi zabytkami (wśród wielu innych) jest ołtarz główny ze sceną nawiedzenia św. Elżbiety przez Matkę Bożą i piękne stalle. Obraz Chrystusa dźwigającego krzyż został tu przywieziony ze Lwowa w !945 roku.

Ciekawostką dla zwiedzających jest wmurowany kamień z (jak głosi legenda) odbitą stopą świętej królowej Jadwigi. Według owego podania podarowała ona jeden ze swoich klejnotów ubogiemu murarzowi pracującemu przy wznoszeniu tego kościoła.

Do kościoła przylega kaplica Matki Bożej Piaskowej namalowany przez Giovanniego Trevano. Modlił się tu król Jan III Sobieski w drodze na odsiecz wiedeńską. Dwieście lat po zwycięstwie w 1883 roku wizerunek koronowano.

Na zewnątrz warto też zauważyć osiemnastowieczną Golgotę (trzy rzeźby z wizerunkami Jezusa i dwóch ukrzyżowanych łotrów).
foto: Jadwiga Pawłowska i B.G.

wtorek, 12 września 2017

KOŚCIÓŁ ŚW. JÓZEFA W KRAKOWIE - PODGÓRZU

Podgórze to samorządowa dzielnica Krakowa (niegdyś samodzielne miasto) znana z wielu atrakcji turystycznych. Jedną z nich bez wątpienia jest piękny neogotycki kościół św. Józefa wybudowany na początku XX wieku.  Wcześniej przez około 100 lat stała tu inna świątynia, która ze względu na zły stan techniczny i zbyt małą powierzchnię (w stosunku do liczby gromadzących się wiernych) trzeba było zastąpić nową budowlą.
Kamień węgielny poświęcono w 1905 roku, a już cztery lata później nowy kościół został konsekrowany. Jest to świątynia trójnawowa z transeptem. Wewnątrz ołtarz główny i aż siedem bocznych (licząc kaplicę Adoracji Najświętszego Sakramentu - osiem). Wszystkie bogato zdobione z mnóstwem figur świętych postaci. 
Na zewnątrz rzuca się w oczy przebogata architektura z licznymi wieżami i wieżyczkami.

foto: Jadwiga Pawłowska